TGE – Towarowa Giełda Energii – wprowadzenie

TGE – Towarowa Giełda Energii – wprowadzenie – jak korzystać z danych giełdowych dotyczących energii elektrycznej w prognozowaniu cen i określaniu trendów rynkowych

TGE – Towarowa Giełda Energii – płaszczyzna ustalania cen i kształtowania trendów

„Nie słuchaj innych, sam analizuj TGE”, to kontynuacja naszych działań edukacyjnych dotyczących rynku energii elektrycznej rozpoczętych szkoleniami o tej samej myśli przewodniej „Nie słuchaj innych sam licz opłacalność” farm fotowoltaicznych i instalacji PV produkujących energię na potrzeby własne firm. TGE jest ważnym elementem układanki rynku energii elektrycznej w Polsce i Europie, a znajomość zasad nią rządzących pozwala samodzielnie oceniać co dzieje się na rynku energii.  Rozpoczynając serię artykułów dotyczących TGE i rynku energii elektrycznej skupiać będziemy się na praktycznej stronie analizy danych giełdowych w kontekście podejmowania decyzji;

– system aukcyjny czy wolny rynek, a może CPPA

– stałe ceny zakupu energii elektrycznej czy ceny zmienne odnoszone do rynku SPOT

– zawierać transakcje zakupu na rok czy może kilka następnych lat

– jakich cen na rynku hurtowym możemy się spodziewać

– jak sprawdzić po jakich cenach spółka obrotu kupiła energię elektryczną, którą nam chce sprzedać

– jak ustalane są ceny na TGE – kurs jednolity czy notowania ciągłe – aukcje

– czym różni się gwarancja pochodzenia od świadectwa pochodzenia.

Mamy nadzieję, że na początku 2022 r. uda nam się zaprosić Państwa na nowe szkolenie dotyczące tego co dzieje się i tego co może się dziać na TGE. Jak mówią w jednej z „telewizji” bądźcie Państwo z nami.

TGE to skrót od nazwy Towarowa Giełda Energii, która jest zarządzana przez Towarową Giełdę Energii S.A. z siedzibą w Warszawie. Towarowa Giełda Energii S.A. jako sukcesorka Giełdy Energii powstała w grudniu 1999 r. Impulsem powstania TGE były przemiany społeczno-gospodarcze w Polsce oraz liberalizacja rynków energii w kraju i Europie.

TGE-historia

1999 r. – powstanie

2000 r. to okres początków działalności operacyjnej, uruchomiono rynek spotowy dla energii elektrycznej.

2003 r. TGE uzyskała zezwolenie Komisji Nadzoru Finansowego (ówczesną Komisję Papierów Wartościowych i Giełd) na prowadzenie giełdy towarowej. Nadzór KNF nad działalnością TGE ma prowadzić do zwiększonego poziomu bezpieczeństwa obrotu i wysokiego  standardu w zakresie niwelowania ryzyka zaistnienia działań niepożądanych przez uczestników rynku.

Niwelowanie ryzyk należy rozumieć jako przeciwdziałanie nadużyciom i manipulacjom kursami energii elektrycznej, gazu ziemnego i  praw majątkowych, które są przedmiotem obrotu na giełdzie.

2005 r. – Uruchomienie Rynku Praw Majątkowych oraz rejestru Świadectw Pochodzenie energii elektrycznej wyprodukowanej w OZE

2008 r. Uruchomienie Rynku Terminowe energii elektrycznej – obecnie OTF

2010 r. – Market Coupling ze Szwecją

2014 r. Uruchomienie Rejestru Gwarancji Pochodzenia

2021 r. – Market Coupling z Niemcami, Czechami i Słowacja rozszerzenie handlu międzynarodowego energią – oprócz już istniejącego handlu ze Szwecją i Litwą
– Rozpoczęcie prac zespołu roboczego ds. oferty giełdowej dla rynku OZE
– Przystąpienie TGE  do „Porozumienia na rzecz rozwoju gospodarki wodorowej w Polsce” Właścicielem, który posiada  100% TGE jest Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.
 

TGE – rynki produktowe;

– Rynek Energii Elektrycznej
a) rynek spot
b) rynek terminowy

– Rynek Gazu Ziemnego
a) rynek spot
b) rynek terminowy

– Rynek Praw Majątkowych
a) dla efektywności energetycznej
b) dla energii elektrycznej z OZE
b1) rejestr gwarancji pochodzenia

– Rynek Instrumentów finansowych
uprawnienia do emisji CO2

– Rynek Rolny

 

Dla nas najbardziej interesującym rynkiem jest rynek energii elektrycznej i w dalszych analizach dotyczących funkcjonowania TGE odnosić się będziemy wyłącznie do rynku energii elektrycznej.

 

Jedną z najważniejszych funkcji TGE jest określanie poziomu cen dla różnych produktów  (instrumentów) związanych z energią elektryczną

System notowań ciągłych – zasady ustalania kursu – cen energii na TGE

Zasada funkcjonowania systemu notowań ciągłych polega na tym, iż transakcje zawierane są po kursie określony w limicie ceny dla zlecenia sprzedaży pod warunkiem, że cena dla zlecenie kupna będzie niższa niż zlecenia sprzedaży. Zlecenia rozliczane są wg. kolejności wejścia tzn. pierwsze zlecenie czeka na 2, 3, 4, aż znajdzie właściwe do rozliczenia pod względem limitu ceny i wolumenu. Zlecenia rozliczane są parami w całości lub w części w zależności od wolumenu, natomiast dla takiej pary jedno ze zleceń zawsze zostanie rozliczone w całości.

System kursu jednolitego – zasady ustalania kursu – cen energii na TGE

Ceny energii elektrycznej ustalane na zasadzie kursu jednolitego stosowane są mi. na RDN TGE. System ustalania kursu jednolitego bazuje na zasadzie iż dla danego produktu – instrumentu np. godziny 1-00 do 2-00 RDN określana jest jedna cena (kurs), dla wszystkich zleceń kupna i sprzedaży bez względu po jakich cenach zlecenia te zostały złożone. Uwaga nie wszystkie złożone zlecenia muszą zostać zrealizowane ! Ustalenie jednej ceny w ramach kursu jednolitego odbywa się z jednej strony od wykreślenia przez system krzywej kupna od ceny najwyższej do ceny najniższe z uwzględnieniem wolumenu. Z drugiej strony system informatyczny kreśli krzywą sprzedaży zaczynając od ceny najniższej do ceny najwyższej. Na przecięciu się tych krzywych ustalany jest (wynikowo nie arbitralnie) kurs jednolity dla wszystkich transakcji) godziny 1-00 do 2-00.

Uwaga nie wszystkie złożone zlecenia muszą zostać zrealizowane ! – oznacza to, że zostaną zrealizowane tylko zlecenia;
– kupna od ceny najwyższej do ceny wg. kursu jednolitego i
– sprzedaży od ceny najniższej do ceny wg. kursu jednolitego

 

 

Zamknij